Słownik pojęć

Chcesz dowiedzieć się więcej o szkle? Wszystkie ważniejsze pojęcia związane ze szkłem znajdziesz tutaj.

A

Symbol literowy używany na oznaczenie szkła antywłamaniowego (DIN 52290): A = klasa antywłamaniowości (A1, A2, A3);
została na podstawie normy DIN EN 356 zastąpiona oznaczeniami P1A do P5A.
Patrz oszklenia antywłamaniowe lub szkło antywłamaniowe.

Absorpcja

Pochłanianie energii przez materię

Adhezja

Przyleganie do siebie dwóch różnych materiałów

Anizotropia

Zjawisko optyczne w szkle hartowanym (ESG). Występujące w szkle hartowanym strefy naprężeń mogą powodować dwójłomność światła, która może być stwierdzona przez występowanie okrągłych barwnych pierścieni. Zjawisko anizotropii można zaobserwować wyraźnie w świetle spolaryzowanym lub między dwoma filtrami polaryzacyjnymi (polaroidami). Nie jest wadą, która może stanowić podstawę reklamacji.

APTK

Skrót nazwy materiału uszczelniającego: terpolimer kauczuku etyleno-propylenowego (stary skrót EPDM)

Argon

Gaz szlachetny stosowany w celu poprawienia wartości współczynnika „k” w szybach zespolonych jako wypełnienie gazowe.

Autentyczne szkło antyczne

Szkło okienne z większą liczbą pęcherzy niż szkło antyczne (tzw. „antiko”).

B

Dawny symbol literowy szkła antywłamaniowego (DIN 52290): B = klasa antywłamaniowości (B1, B2, B3); został zastąpiony na podstawie normy DIN EN 356 oznaczeniami P6B, P7B i P8B. Patrz oszklenia antywłamaniowe lub szkło antywłamaniowe.

Bezpieczeństwo przy uderzeniu piłką

W halach sportowych i podobnych obiektach muszą być zastosowane elementy konstrukcyjne odporne na uderzenia piłką. Muszą one spełniać warunki badań zgodnie z normą DIN 18 032, Część 3. Próbka szkła jest w tym teście ostrzeliwana za pomocą urządzenia wyrzucającego piłkę. Szyby muszą posiadać certyfikaty potwierdzające spełnienie tych wymagań.

Bezpieczeństwo w ruchu pojazdów

Szyby pojazdów są bezpieczne wtedy, gdy w możliwych do przewidzenia warunkach nie jest możliwe zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi.

Bloczki

patrz cegły szklane, szklanobeton

Bloczki szklane

Stara nazwa szklanobetonu.

Bullnose

Specjalny rodzaj szlifowania krawędzi szyb, o profilu półkolistym (dawniej szlif okrągły)

C

Stary symbol literowy na oznaczenie szkła kuloodpornego (DIN 52290): C = szkło odporne na uderzenie pociskiem (C1 do C5); w normie DIN EN 1063 zostało zastąpione oznaczeniami BR 1, BR 7.
patrz oszklenie antywłamaniowe lub szkło antywłamaniowe.

Cegła szklana dachowa

patrz - kształtka szklana dachowa.

Cegły szklane

Szklane kształtki budowlane o kwadratowym kształcie i z pustą przestrzenią w środku – patrz DIN 1817

Cement do szkła

Najczęściej dwuskładnikowe spoiwo do sklejenia dwóch elementów szklanych.

Ceramika szklana

Wyrób ze szkła o wysokiej odporności na zmiany temperatur. Jest on wytwarzany przez specjalną kierowaną obróbkę cieplną (pierwszy czas przetrzymywania w temperaturze tworzenia się zarodków krystalizacji, drugi czas przetrzymywania w temperaturze wzrostu kryształów, podczas której następuje częściowa krystalizacja szkła (odszklenie).

Ciepła ramka

Nazwa ramki dystansowej szyb zespolonych o poprawionych własnościach termicznych.

Ciężar szkła

patrz - „masa właściwa” lub „masa powierzchniowa”.

Crown glass

Wydmuchiwany ręcznie cylinder szklany o średnicy ok. 1 m.

D

Symbol literowy na oznaczenie szyb antywłamaniowych (wg normy DIN 52290; w chwili obecnej jeszcze obowiązująca): D = odporna na wysadzenie; patrz – szyby antywłamaniowe lub szkło antywłamaniowe

Dachówka szklana

Kształtka szklana dachowa. Prasowane, przepuszczające światło „cegły” ze szkła. W kształcie i oznaczeniu odpowiadają dostępnym w handlu dachówkom ceramicznym.

Dallglas

Szkło lane barwione w masie (franc.: dalle = płytka okładzinowa) często stosowana jako uchwyt drzwi oszklonych.

dB(A)

Ciśnienie akustyczne, które w zależności od częstotliwości dźwięku oceniane jest według krzywej ważącej A (norma DIN 45 633). Krzywa ta uwzględnia fakt, że odczuwana głośność zależy od częstotliwości (wysokości dźwięku). Jest to również jednostka miary poziomu ciśnienia akustycznego dB (A). Odpowiada w przybliżeniu wartościom poziomu głośności przy częstotliwości 1000 Hz.

DD

Stara nazwa grubości (grubość podwójna) dla produkowanego na skalę przemysłową szkła okiennego o grubości 3,8 mm. Według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD – szkło grube

Drzwi całoszklane

Drzwi bez ram.

Efekt Kathedera

Zjawisko nazwane od Friedricha Kathedera, który bliżej zbadał sprzężenie między dwoma szybami zestawu MIG za pośrednictwem masy powietrza zamkniętego w przestrzeni międzyszybowej. Przyłożone obciążenie powierzchniowe pojedynczych grubości zostaje przy tym rozłożone na obydwie pojedyncze szyby.

Efekt szyb podwójnych

Efekt w szybach zespolonych, objętość gazu zamkniętego w przestrzeni między dwoma szybami wyrównuje ciśnienie wewnątrz zestawu z ciśnieniem atmosferycznym przez ugięcie wklęsłe wzgl. wypukłe szyb. W zależności od rodzaju ugięcia powstają różne widoki wzgl. odbicia lustrzane. Efekt ten nie jest wadą stanowiącą podstawę do reklamacji.

Emisyjność

Wartość opisująca zdolność danej powierzchni do odbijania promieniowania cieplnego. Im niższa jest emisyjność, tym więcej ciepła odbijane jest z powrotem do pomieszczenia.

EPDM

Międzynarodowa nazwa (Ethylen-Propylen-Dicht- Material) elastomeru organicznego (dawniej APTK)

ESG

patrz szkło hartowane

ETB

skrót: Eingeführte Technische Baubestimmung (Wprowadzone Techniczne Zarządzenie Budowlane)

Faseta, krawędź fasetowana

Krawędź ukosowana, krawędź szyby o kącie innym niż 90°. (Skrót wg normy DIN: FK)

Filtry szklane

Szkła o określonych właściwościach filtrowania promieniowania elektromagnetycznego.

FIRESWISS

Szyby ognioodporne firmy Glas Trösch

Flint

Szkła optyczne, najczęściej zawierające ołów, DIN 58925, część 1.

Floatglass

1. Produkty szkła płaskiego wyprodukowane metodą float. Pojęcie „float” = pływać pochodzi od kąpieli cynowej, na której studzona jest masa szklana w celu uzyskania możliwie jak najbardziej płaskiej powierzchni.
2. Aktualne określenie na szkło lustrzane, które jednak nie znalazło jeszcze swojego odniesienia w normalizacji.

Gęstość

Masa właściwa, iloraz masy i objętości. Jednostka: kg/m³
Szkło float posiada masę właściwą 2,5 x 10³kg/m³
(Szkło zbrojone ok. 2,6 x 10³kg/m³)

Glas Trösch Design

Meble ze szkła
Witryny, stoły, lampy, ścianki opuszczane, itd.

Goetheglas

Szkło ręcznie wydmuchiwane, słabo smużyste.

Gomółka

Gomółka szklana, wydmuchiwana i formowana ręcznie za pomocą piszczeli okrągła szybka szklana o średnicy 5 -15 cm. Jest szklona na ołów (okna witrażowe, szyby witrażowe).

Grawerowania szkła

Miejscowa obróbka powierzchni za pomocą narzędzi szlifierskich.

Grubość pojedyncza - ED

Stare określenie grubości (einfache Dicke) dla produkowanego na skalę przemysłową szkła okiennego o grubości 1,8 mm. Według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD – szkło grube

Hamujący rozprzestrzestrzenianie się ognia

Pojęcie to nie jest już dzisiaj dozwolone (pierwotnie zawarte w dawnej normie DIN 4102, wydanie 1972). Również: ogniotrwały, wysokoogniotrwały

Hartowane szkło

patrz Szkło hartowane

Hartowanie

Proces przetwarzania szkła float na szkło bezpieczne, w którym powstaje szczególny układ naprężeń wewnątrz szyby. Aby spowodować zmianę w strukturze szkła (np. powstanie pęknięcia), musi zostać najpierw przezwyciężone wprowadzone naprężenie w warstwie powierzchniowej. Metody wytwarzania szkieł hartowanych: a) hartowanie termiczne: patrz szkło hartowane. Normalnie odprężone szkło jest równomiernie ogrzewane do temperatury mięknienia. Następnie szkło jest intensywnie chłodzone zimnym powietrzem, przy czym warstwa powierzchniowa natychmiast zastyga. Wnętrze szyby jest jeszcze plastyczne i może się skurczyć, przybierając ciaśniejszą strukturę. W następstwie różnic strukturalnych wnętrze szkła (struktura zamknięta) wywołuje naprężenia ściskające w warstwie powierzchniowej (struktura otwarta) b) hartowanie chemiczne: Normalnie odprężone szkło umieszczane jest w stężonym roztworze soli wzgl. stopionej soli. W następstwie tego na powierzchni szkła zachodzi proces wymiany jonowej. Proces ten można zintensyfikować przez przyłożenie napięcia. Jony soli (kationy) o dużych wymiarach zastępują mniejsze jony znajdujące się w strukturze szkła, dzięki czemu w warstwie powierzchniowej szkła powstają naprężenia ściskające. Przebieg naprężeń wykazuje silniejszy wzrost niż w przypadku szkła ESG hartowanego termicznie.

Heat-Soak-Test

Próba wygrzewania szkła ESG polegająca na utrzymywaniu go w czasie 8 godzin w średniej temperaturze pieca 290°C (±10 K). HST ma na celu spowodowanie przemiany wysokotemperaturowej odmiany siarczku niklu (NiS) w odmianę niskotemperaturową, która może prowadzić do samoistnego pękania szyby. Test ten jest wymagany m.in. dla oszkleń bezpiecznych z ESG, hartowanych szyb elewacyjnych oraz szyb hartowanych bez czterostronnego podparcia.

HS-Test

patrz Heat-Soak-Test

Intercept

Ciepła ramka dystansowa, ramka dystansowa (porównywalna z ceownikiem) ze zmniejszonym udziałem mostka cieplnego, wykonana najczęściej ze stali nierdzewnej.

Interferencja

Zjawiska interferencji światła, znane również pod nazwą pierścieni Newtona. Wzajemne oddziaływanie między kilkoma powierzchniami szkła i światłem. Nie są wadą stanowiącą podstawę do reklamacji.

Iryzacja

Występowanie barwy mieniącej się kolorami tęczy na powierzchni szkła (częściowo wskutek korozji powierzchni ). Może być również wywołana sztucznie przez naniesienie powłoki.

Kilopond kp.

Niezalegalizowana jednostka siły (przeliczanie: 1 kp = 9,81 N. jako wartość do obliczeń: 10 N)

Klasy ognioodporności (dla oszkleń)

wg normy DIN 4102:
a) Klasy ognioodporności G. Zapobieganie rozprzestrzenianiu się ognia w określonym czasie.
b) Klasy ognioodporności F. Dodatkowe zapobieganie wypromieniowaniu ciepła.
c) Klasy ognioodporności T. Oszklenia w drzwiach; spełniają wymagania klas F,
patrz Okres hamowania rozprzestrzeniania się pożaru.

Kohezja

Siły spójności materiału jednorodnego.

Konstrukcje całoszklane

Konstrukcje obiektów, w których krawędzie szyb są całkowicie lub częściowo pozbawione obramowania.

Krawędzie szkła

Krawędzie szkła, brzegi ograniczające szybę szklaną (powierzchnie szkła) oraz płaszczyzny leżące między tymi brzegami (powierzchnie krawędzi). DIN 1249, część 11.

Krawędź obrobiona

patrz Obróbka krawędzi.

Krawędź sfazowana

Krawędź ukosowana, tworząca z powierzchnią szyby kąt 45° .

Krawędź szlifowana

Cała powierzchnia krawędzi szyby jest obrobiona w operacji szlifowania. Zmatowiony wygląd powierzchni krawędzi po oszlifowaniu – dopuszczalne są pojedyncze błyszczące (jasne) i wyszczerbienia punkty. Patrz również obróbka krawędzi krawędź po cięciu – nieobrobiona prosta krawędź (krawędź „krojona”). (patrz również obróbka krawędzi)

Krawędź (szkła)

Krawędź prosta tworzy z powierzchnią szkła w przybliżeniu kąt 90° (krawędź cięta). patrz również obróbka krawędzi

Krawędź zejmowana

Krawędź szyby po złagodzeniu ostrych brzegów pozostałych po krojeniu szkła. (patrz również obróbka krawędzi)

Kron

Grupa szkieł optycznych bezołowiowych, wg normy DIN 58 925, część 1.

Krypton

Gaz szlachetny stosowany w szybach zespolonych jako wypełnienie gazowe w celu poprawienia współczynnika „k”.

Kryształ

Szkło kryształowe, częste potoczne określenie dla szlifowanego szkła gospodarczego, najczęściej z zawartością ołowiu.

Kryształ ołowiowy

Szkło ołowiowe kryształowe, najczęściej jako naczynia szklane zawierające tlenek ołowiu (co najmniej 24% PbO, kryształ wysokoołowiowy co najmniej 30% PbO).

Kryształ wysokoołowiowy

patrz Kryształ ołowiowy.

Ksenon

Gaz szlachetny, używany w wypełnieniu gazowym szyb zespolonych (MIG) w celu poprawienia współczynnika U.

Kształtka szklana

Kształtka, wzgl. pustak szklany, element szklany o kwadratowym kształcie zawierający pustą przestrzeń (DIN 18175)

Kształtki odpowietrzające

Szklane kształtki budowlane z otworkami odpowietrzającymi.

Kwas fluorowodorowy

Atakuje silnie powierzchnię szkła. Jest stosowany do wytrawiania szkła. Stwarza duże problemy dla środowiska!

Liniowy współczynnik przenikania ciepła „k”

Współczynnik „k”, (czytaj: psi). Za jego pomocą można uwzględnić udział mostka termicznego okna.

Lustra kryształowe

Dawniej: szkło lane i walcowane, szlifowane obustronnie. Dzisiaj: szkło lustrzane wytwarzane metodą float.

Lustra zbrojone drutem

Szkło lustrzane z wtopioną siatką drucianą.

Lustro jednokierunkowe

patrz Lustra weneckie (Spionspiegel)

LUXAR

Szkło przeciwodblaskowe firmy Glas Trösch

Malowanie od tyłu

Rzemieślnicze lub artystyczne malowanie na tylnej powierzchni szyby.

Masa

patrz „masa właściwa” lub „masa powierzchniowa”

Masa powierzchniowa

Jeden metr kwadratowy szkła float o grubości 1 mm posiada masę 2,5 kg (szkło zbrojone 2,6 kg).

Mastercarre

Specjalny rodzaj szkła walcowanego (małe wytłaczane kwadraty)

Masterline

Specjalny rodzaj szkła walcowanego (wytłaczane podłużne rowki)

Masterray

Specjalny rodzaj szkła walcowanego (małe wytłaczane podłużne prostokąty)

Matching

Dopasowywanie barw między płytą elewacyjną i oknami fasadowymi przy uwzględnieniu panujących warunków świetlnych (z i bez oświetlenia wnętrzowego).

Matowanie

Obróbka powierzchni szkła metodą trawienia, piaskowania lub szlifowania.

MD

stara nazwa grubości (średnia grubość) dla produkowanego na skalę przemysłową szkła okiennego o grubości 2,8 mm. W kolejności według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD – szkło grube

Metoda wydmuchiwania ręcznego

Metoda wytwarzania wyrobów szklanych za pomocą piszczeli szklarskiej. Jest jeszcze stosowana do produkcji wielu szkieł barwnych i specjalnych wzgl. w rzemiośle artystycznym.

MIG

Szyby zespolone (z niem.: Mehrscheiben-Isolierglas).

Moduły fotowoltaiczne

W skrócie moduły PV. Najczęściej elementy półprzewodnikowe Si (ogniwa słoneczne), które oddają prąd elektryczny pod działaniem promieniowania słonecznego. Sprawność: ogniwa monokrystaliczne: 12 do 16%, polikrystaliczne: 9 do 14% ogniwa bezpostaciowe: 4 do 5%.

Moduły PV

Skrót dla modułów fotowoltaicznych

Monolit

Pojedyncza jednorodna szyba (w przeciwieństwie do szyby dwuwarstwowej jak w przypadku VSG)

Naroże „zebrane”

Naroże szyby złagodzone przez jego zeszlifowanie.

Nośność resztkowa

(= stateczność resztkowa) - właściwość, która sprawia, że w przypadku całkowitego zniszczenia szyby, nie wypadną żadne odłamki wzgl. że dalej zachowana jest właściwa funkcja (np. zabezpieczenie przed upadkiem). Jest ona określana drogą testowania elementów konstrukcyjnych.

Obciążenie klimatyczne

Pojęcie oznaczające uwarunkowaną klimatycznie różnicę ciśnień między przestrzenią międzyszybową zestawu szyb zespolonych i atmosferą. Może zostać przekroczona o kilka kN/m² przy obciążeniach śniegiem i wiatrem. Podczas projektowania szyb zespolonych obciążenia klimatyczne są uwzględniane zgodnie z nowymi „Zasadami technicznymi dla stosowania oszkleń o podparciu liniowym”.

Obróbka krawędzi

Krawędź w stanie krojonym (skrót wg DIN 1249-12: KG)
Krawędź złagodzona (skrót wg DIN 1249-12: KGS) krawędź oszlifowana na wymiar (justowana) (skrót wg DIN 1249-12: KMG)
Krawędź szlifowana (dokładnie justowana) (skrót wg DIN 1249-12: KGN)
Krawędź polerowana (skrót wg DIN 1249-12: KPO)

Odcień barwny

Niepożądane zielonkawe zabarwienie szkieł sodowo-wapniowych wywołane małymi ilościami tlenku żelaza w surowcach naturalnych. Nie jest wadą stanowiącą podstawę do reklamacji.

Odcień zielonkawy

Zielonkawe zabarwienie szkieł sodowo-wapniowych wywołane obecnością niewielkich ilości tlenku żelaza stanowiącego naturalne zanieczyszczenie surowców szklarskich. Nie jest wadą stanowiącą podstawę do reklamacji.

Odpinanie

Wyrwanie uchwytu punktowego z warstwy folii PVB zniszczonej szyby VSG.

Odszklenie

Rekrystalizacja, proces, w wyniku którego następuje częściowa krystalizacja szkła. patrz – ceramika szklana

OG

Specjalny rodzaj szlifu krawędzi z profilem wklęsłym i wypukłym

Ogniotrwały

Pojęcie to nie jest już dzisiaj dozwolone (pierwotnie zawarte w dawnej normie DIN 4102, wydanie 1972).

Okno podwójne

Okna podwójne, stara konstrukcja okien z dwoma ramami i szybami (zwane również oknami skrzynkowymi).

Okno skrzynkowe

Okno podwójne ze skrzydłem wewnętrznym i zewnętrznym z oszkleniem pojedynczym. Można jeszcze spotkać je często w starszych budynkach.

Okres hamowania rozprzestrzeniania się ognia

Przyporządkowany klasom ognioodporności minimalny czas trwania pożaru, który musi wytrzymać materiał (co najmniej 30, 60, 90, 120, 180, 240 minut).

Opakowy

Nieprzezroczysty, zmącony

Opór płytowy

Wartość oporu cieplnego elementu konstrukcyjnego według normy DIN 52612

Osłabianie światła

Zmniejszenie ilości światła przechodzącego wskutek pochłaniania wzgl. odbicia.

Oszklenie pionowe

Zgodnie z „Zasadami technicznymi dla stosowania podpartych liniowo oszkleń budynków” są to wszystkie oszklenia o kącie nachylenia względem osi pionowej mniejszym niż 10°.

Oszklenie pułapowe

Zgodnie z definicją podaną w „Zasadach technicznych dla stosowania liniowo podpartych oszkleń budynków” są to wszystkie oszklenia nachylone do osi pionowej pod kątem większym niż 10°. Przepisy dla oszkleń pułapowych obowiązują również w stosunku do oszkleń pionowych, o ile nie są one tylko przez krótki czas narażone na działanie zmiennych czynników zewnętrznych, takich jak np. oddziaływanie wiatru. Zaliczają się do nich np. pionowe części oszkleń dachów szedowych (pilastych), gdzie możliwe jest obciążenie szyby skupiskiem śniegu.

Oszklenie z mosiądzem

Oszklenie ze szprosami mosiężnymi wzgl. prętami ołowiowymi pokrytymi mosiądzem.

Szkło ochronne dla spawaczy

Szkło barwione w masie o specjalnych właściwościach filtrujących promieniowanie elektromagnetyczne.

Hamujący rozprzestrzestrzenianie się ognia

Pojęcie to nie jest już dzisiaj dozwolone (pierwotnie zawarte w dawnej normie DIN 4102, wydanie 1972). Również: ogniotrwały, wysokoogniotrwały

Pęknięcia wyspowe

Linie pęknięć nie stykają się nigdzie z krawędzią szyby. Zjawisko to występuje często w przypadku szkła półhartowanego (TVG).

Piszczel szklarska

Długa metalowa rurka do wydmuchiwania stopionego szkła (bańki) w celu wytwarzania naczyń szklanych.

Politura ogniowa

Uszlachetnianie powierzchni szkła („polerowanie”) przez specjalną obróbkę cieplną. Zwane również „przegrzewaniem”.

Powlekanie

Nanoszenie metalicznych warstw refleksyjnych na powierzchnię szkła (wytwarzanie luster).

Produkt budowlany

Produkty budowlane są to materiały budowlane, elementy konstrukcyjne, urządzenia, które są produkowane w celu trwałego zamontowania w budowlach i w celu trwałego połączenia z gruntem.

Próba zapalniczki

Próba mająca wyjaśnić, czy zestaw szyb zespolonych (MIG) zawiera szyby z powłokami (wnioskowanie na podstawie różnego lustrzanego odbicia płomienia)

Przegrzewanie

patrz politura ogniowa

Przenoszenie obwodowe

Określenie na przenoszenie dźwięku przez stropy i ściany przylegające do okna. Nazywane jest również przenoszeniem przez drogi bocznikujące.

Pustaki szklane

Zbiorcza nazwa szklanobetonu, cegieł szklanych (luksferów) i dachówek szklanych

PVB

Skrót dla poliwinylobutyralu.
Elastycznociągliwa folia pośrednia w szybach bezpiecznych klejonych (VSG). Grubość folii pojedynczej 0,38 mm. Im więcej zastosowanych warstw folii, tym większa jest resztkowa nośność szyby.

Ramka dystansowa

Jest to najczęściej metalowy profil wydrążony (ze stali szlachetnej, aluminium), który utrzymuje dwie tafle szkła zespolonego w żądanej odległości od siebie. W ramce dystansowej jest również umieszczony środek osuszający.

Rodzaj konstrukcji

Rodzaj konstrukcji oznacza sposób łączenia (montażu) produktów w obiekty budowlane lub elementy konstrukcyjne budowli

Rozpraszanie światła

Zjawisko rozdzielania się padającego światła wskutek rozpraszania wzgl. odbicia od nierównych (chropowatych) powierzchni.

Rozszerzalność

patrz Współczynnik rozszerzalności cieplnej

SANCO ALARM

Szkło alarmowe firmy Glas Trösch

SANCO CONTROLL

Szyby zespolone z wbudowanym w przestrzeń międzyszybową ruchomym system zacieniającym firmy Glas Trösch

SANCO DUR

Szkło hartowane (ESG) firmy Glas Trösch

SANCO DUR TVG

Szkło półhartowane (TVG) firmy Glas Trösch

SANCO LAMEX

Szkło bezpieczne klejone (VSG) firmy Glas Trösch

SANCO SILVERSTAR Phon

Szkło dźwiękochłonne firmy Glas Trösch

SANCO PRINT

Szyby z sitodrukiem firmy Glas Trösch

SANCO Safe

Szkło antywłamaniowe firmy Glas Trösch

SANCO SILVERSTAR N

Szkło termoizolacyjne firmy Glas Trösch

SANCO SILVERSTAR EN

SANCO SILVERSTAR COMBI

Szkło przeciwsłoneczne firmy Glas Trösch

SANCO SILVERSTAR SELEKT

Kombinowane szkło termoizolacyjne i przeciwsłoneczne firmy Glas Trösch.

Satynowanie

Matowanie powierzchni szkła przez trawienie kwasami wzgl. piaskowanie

SF6

Sześciofluorek siarki, gaz ciężki, który po zastosowaniu w szybach zespolonych zwiększa izolacyjność akustyczną (powoduje natomiast pogorszenie współczynnika „U”).

Strona cynowa

Nazwa używana na określenie powierzchni szkła float stykającej się z kąpielą stopionej cyny. Cechuje ją zmniejszona wytrzymałość mechaniczna, wykazuje natomiast wyższą odporność chemiczną. Można ją rozpoznać po nieznacznej fluorescencji w świetle ultrafioletowym (UV).

Sześciofluorek siarki

Gaz ciężki, który po zastosowaniu w szybach zespolonych zwiększa izolacyjność akustyczną (powoduje natomiast pogorszenie współczynnika „U”).

Szklanobeton

Szklanobeton oznacza prasowane wyroby szklane (pełne lub puste w środku wzgl. otwarte z jednej strony) Cel zastosowania: konstrukcje przejść i przejazdów w kombinacji z betonem.

Szklenie na ołów

Szklenie na ołów, oprawianie szkieł za pomocą wlutowanych rózeg z ołowiu. Stosowane głównie w witrażach i malarstwie na szkle

Szkło

Szkło jest nieorganicznym produktem powstałym ze stopionej masy, która zastyga w przeważającym stopniu bez krystalizacji (w stanie bezpostaciowym). W sensie termodynamicznym szkło jest zamrożoną przechłodzoną cieczą.

Szkło antywłamaniowe

Szkło bezpieczne klejone (VSG), z kilkoma warstwami folii wzgl. konstrukcja szklana, która stawia określony opór gwałtownym działaniom zewnętrznym (wandalizmowi). Szyby antywłamaniowe, patrz DIN EN 356, DIN EN 1063 i DIN 52290: - Klasa antywłamaniowości: oznaczenie P1A do P5A /DIN EN 356)- Klasa odporności na przebicie: oznaczenie P6B do P7B (DIN EN 356)- Klasa kuloodporności : oznaczenie BR1 do BR7 (DIN EN 1063)- Odporność na wysadzenie wybuchem: oznaczenie D (DIN 52290 część 5; obecnie jeszcze obowiązująca)

Szkło antyczne

Jest to rodzaj szkła o nieregularnej jakości powierzchni (zawiera smugi i pęcherze)

Szkło bankowe

Stara nazwa oszkleń antywłamaniowych w budynkach banków (Dopuszczenia UVV zgodnie z: C2SA/B2 , C2SF/B2)

Szkło barwne

Szkła barwione w masie i na powierzchni wyrobów szklanych.

Szkło bezbarwne

Szkła dla optycznie ważnych zastosowań, w których została zredukowana zawartość żelaza, aby zmniejszyć do minimum zielonkawy odcień.

Szkło bezbarwne specjalne

Szkło dla zastosowań w przemyśle optycznym, w których zmniejszona została zawartość żelaza, aby zredukować do minimum zielonkawy odcień szkła.

Szkło bezpieczne klejone

(w skrócie: VSG). Składa się z dwóch lub kilku szyb float z elastyczno-ciągliwymi foliami pośrednimi, które zostają połączone pod działaniem ciepła i wysokiego ciśnienia. Również z siatką drucianą lub siatką z włókien stalowych w folii pośredniej. Może być również wykonane z szybami ESG lub TVG. W przypadku pęknięcia szyby odłamki szkła są utrzymywane razem przez folię pośrednią. Przy odpowiedniej grubości i budowie jest szkłem antywłamaniowym w sensie normy DIN 52920 (patrz: szkło antywłamaniowe).

Szkło borokrzemowe

Szkło borokrzemowe, o wysokiej zawartości związków boru charakteryzujące się wysoką odpornością chemiczną, wysoką odpornością na zmiany temperatury lecz niską wytrzymałością mechaniczną

Szkło budowlane

Szkło budowlane jest starą nazwą szkła okiennego produkowanego na skalę przemysłową, najczęściej bez obróbki krawędzi

Szkło budowlane kształtowe

Szkło walcowane o profilu ceowym (szeroki średnik, wąskie półki), o powierzchni wzorzystej, również z wkładem z siatki drucianej. DIN 1249, część 5. Lista Zasad Budowlanych A 11.3.

Szkło ciągnione

Szkło okienne ciągnione maszynowo.

Szkło cienkie

Stara nazwa grubości dla produkowanego na skalę przemysłową szkła okiennego o grubości ok. 0,7 – 1,6 mm. Według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD

Szkło dźwiękochłonne

Szkło dźwiękochłonne (najczęściej w postaci zestawów szyb zespolonych), izolacyjność dźwiękowa (zwiększone pochłanianie dźwięku) osiągana jest przez odpowiedni układ różnych grubości szkła, wypełnienie przestrzeni międzyszybowej gazem (SF6) jak również zastosowanie szkła VSG lub szyb klejonych żywicą laną. Możliwe jest również użycie VSG z folią dźwiękochłonną.

Szkło „extra-clear”

Nazwa przyjęta na określenie szkła o szczególnie wysokim stopniu bezbarwności. Jest ono uzyskiwane przez specjalne prowadzenie wanny szklarskiej wzgl. przez zastosowanie najczystszych surowców (całkowite wyeliminowanie wzgl. śladowa zawartość związków żelaza).

Szkło grube

Stara nazwa grubości dla produkowanego na skalę przemysłową szkła okiennego o grubości ok. 4,5 – 6,5 mm. Według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD – szkło grube

Szkło hartowane

Szkło bezpieczne hartowane, w formie skróconej: ESG, szkło płaskie z celowo wywołanymi naprężeniami termicznymi, o powiększonej wytrzymałości mechanicznej, jak również powiększonej odporności na zmiany temperatur. Jego rozbicie powoduje rozpad tafli na małe okruchy o tępych krawędziach i w przybliżeniu jednakowej wielkości. Wytwarzanie: tafla szklana jest ogrzewana do temperatury powyżej punktu mięknięcia i następnie gwałtownie chłodzona zimnym powietrzem (naprężanie). Dzięki temu powierzchnia szkła zastyga podczas gdy wnętrze szkła jest jeszcze lepkie. Ze względu na wolniejsze ochładzanie może ono kurczyć się silniej niż powierzchnia szkła.W następstwie różnic strukturalnych wnętrze szkła (struktura zamknięta, o małej objętości) wywołuje naprężenia ściskające w warstwie powierzchniowej (struktura otwarta, o dużej objętości). W przypadku obciążenia mechanicznego szkła hartowanego musi najpierw zostać pokonane naprężenie powierzchniowe, aby wywołać zmianę w strukturze szkła (np. utworzenie rysy). Naprężenie powierzchniowe szkła hartowanego = 120 N/mm². W wykazie zasad budowlanych znajduje się w punkcie A 11.4.

Szkło katedralne

Szkło lane o młotkowanej teksturze.

Szkło krzemionkowe

Szkło kwarcowe (zawierające prawie 100% SiO2) o wyjątkowo wysokiej odporności na zmiany temperatury i o wysokiej przepuszczalności promieniowania nadfioletowego (UV).

Szkło lane

Szkło walcowane, o zmniejszonej przezroczystości, częściowo z wkładem z siatki drucianej. patrz norma DIN 1249, część 4, wykaz zasad (prawideł) budowlanych A 11.2

Szkło lane antyczne

Szkło ornamentowe o cechach szkła antycznego.

Szkło maszynowe

Stare określenie na szkło okienne ciągnione maszynowo.

Szkło matowe

Szkło płaskie matowane jednostronnie lub obustronnie przez piaskowanie (mat piaskowy) lub przez trawienie (mat kwasowy). Zwiększona wrażliwość na zabrudzenie. W przypadku VSG efekt matowania osiągany jest przez zastosowanie matowej folii.

Szkło millefiori

Płatki z barwnych pręcików szklanych ułożonych w mozaikowy wzór zostają spojone ze sobą szkłem bezbarwnym. Wytwarzanie tych szkieł wchodzi w zakres rzemiosła artystycznego (często oglądana postać: obciążniki do listów). W użyciu od ok. 1000 lat p.n.e..

Szkło mleczne obciągane

Szkło warstwowe mleczne, szkło bezbarwne powlekane warstwą szkła mąconego.

Szkło mrożone

Szkło mrożone wzorzyste, szkło płaskie z wzorem „kwiatów mrozu”. Wytwarzanie: na zmatowaną powierzchnię szkła nakładany jest klej, który zostaje wysuszony. Skurcz spowodowany utwardzeniem kleju prowadzi do jego oddzielenia od szkła. Podczas tego procesu klej wyrywa z powierzchni muszelkowate okruchy szkła. Powstający w rezultacie tego wzór przypomina „kwiaty mrozu”, jakie dawniej obserwować można było na szybach w oknach pojedynczych.

Szkło obrazkowe

Szkło obrazkowe, cienkie szkło płaskie do oprawiania obrazów (częściowo o własnościach przeciwodblaskowych).

Szkło obciągane

Szkło dwuwarstwowe jednorodnie spojone, z bezbarwną lub barwną warstwą podstawową i równomiernie nałożoną powłoką, która również może być bezbarwna lub barwna.

Szkło ogniochronne

Ogólne pojęcie dla szkieł atestowanych, które spełniają wymagania jednej z klas ognioodporności.

Szkło ognioodporne

patrz również Szkło ogniochronne, wzgl. Klasy odporności ogniowej.

Szkło ogrodowe

Ogólna nazwa szkła płaskiego do celów ogrodniczych (cieplarni, inspektów, itp.). szkło walcowane surowe wg DIN 11 525; szkło ogrodowe przezroczyste wg DIN 11 526.

Szkło okienne

1. Stara nazwa szkła płaskiego ciągnionego maszynowo (szkło płaskie, szkło lustrzane), (patrz DIN 1249, część 1).
2. Stara nazwa grubości dla ~: ED/MD/DD według rosnącej grubości: szkło cienkie – szkło okienne EE, MD, DD – szkło grube

Szkło ołowiowe

Szkło ołowiowe (zawierające co najmniej 5% Pb). Zastosowanie: osłony przed promieniowaniem jonizującym (np. promieniami rentgenowskimi).

Szkło opalizujące - Colorescent-Glas (Opalescentglas)

Szyby szklane produkowane z masy szklanej o różnym składzie surowcowym, bezbarwnej i barwnej.

Szkło ornamentowe

Szkło walcowane z wzorzystą powierzchnią.

Szkło ornamentowe zbrojone

Szkło płaskie wzorzyste (walcowane) z wtopioną siatką drucianą.

Szkło pancerne

Dawna nazwa kuloodpornego szkła VSG.
patrz szkło antywłamaniowe
 

Szkło piankowe / Foamglas

Szkło z zamkniętymi porami powietrznymi (gazowymi) o bardzo dobrych własnościach izolacyjnych (DIN18 174)

Szkło płaskie

Ogólna nazwa dla wszystkich szkieł (najczęściej sodowo-wapniowych lub borokrzemowych) o równoległych powierzchniach. Wytwarzane jest najczęściej metodą float (Floatglas).

Szkło pocztowe

Szyby zgodne z dopuszczeniem FTZ (Centralnego Urzędu Pocztowo-Telekomunikacyjnego)

Szkło prasowane

patrz: cegły szklane, szklanobeton

Szkło przeciwodblaskowe

Szkło płaskie, w którym zmniejszone do minimum są odbicia od powłok, powszechnie obserwowane w przypadku innych szkieł powlekanych.

Szkło salinowe

Szkło płaskie o grubości do 1,5 mm, patrz szkło obrazkowe

Szkło surowe

Szkło walcowane ze słabo zaznaczonym wzorem na powierzchni

Szkło „ślepe”

Zjawisko zmętnienia, rozkładu spowodowane starzeniem, w większości przypadków dotyczy warstwy naniesionej na powierzchnię szkła. Powstaje często wskutek rozszczelnienia zestawu szyb zespolonych (MIG).

Szkło termoizolacyjne

patrz szyby zespolone (MIG).

Szkło twarde

Przestarzała nazwa dla specjalnego szkła ESG. (Uwaga: ESG nie posiada zwiększonej twardości)

Szkło wielowarstwowe

Ogólne pojęcie dla systemów szkieł łączonych, np. żywicą laną, w przypadku których w przeciwieństwie do VSG nie są stawiane specjalne wymagania wobec warstwy pośredniej. Często jest mylnie używane jako nazwa dla VSG.

Szkło wodne

Szkło rozpuszczalne w wodzie (krzemiany metali alkalicznych). Półprodukt do syntezy szkieł i ceramiki metodą Zol-Żel.

Szkło zbrojone

Szkło walcowane zbrojone siatką metalową. Szkło zbrojone nie jest szkłem bezpiecznym!

Szkło żaroodporne

Szkło o niskim współczynniku rozszerzalności cieplnej oraz wysokiej odporności na nagłe zmiany temperatur.

Szlifowanie szkła

Obróbka ubytkowa powierzchni szkła (obróbka krawędzi, obróbka płaszczyzn).

Szlif półokrągły

Rodzaj obróbki krawędzi szkła metodą szlifowania do kształtu ćwierćwałka. Nazwa nie jest już używana. (obecnie: Bullnose)

Szyby antyrefleksyjne

Szyby z naniesionymi warstwami przeciwodblaskowymi.

Szyby bezpieczne zbrojone drutem

Szkło bezpieczne klejone z wkładem drucianym.

Szyby ciepłochronne

patrz Szyby niskoemisyjne.

Szyby gięte

Szyby otrzymywane przez podgrzewanie szkła płaskiego w piecu do gięcia (najczęściej ESG).

Szyby grzejne

Szyby ogrzewane (elektrycznie). Szkła, które są podgrzewane za pomocą wtopionych lub nałożonych drutów lub warstw przewodzących (ogrzewane tylne szyby w pojazdach samochodowych)

Szyby modelowe

Szyby modelowe, wszystkie kształty szyb odbiegające od kwadratu wzgl. prostokąta.

Szyby zespolone

Zestawy szyb zespolonych (w skrócie MIG) składają się z dwóch lub kilku tafli szklanych, które oddzielone są od siebie przestrzenią międzyszybową (SZR). Właściwy (żądany) rozstaw szyb zapewniają ramki dystansowe. Przestrzeń międzyszybowa jest wypełniona bądź suchym powietrzem bądź gazem wzgl. mieszaniną gazów; elementy zestawu są połączone hermetycznie w strefie brzegowej najczęściej za pomocą organicznych mas uszczelniających. (wcześniej krawędzie szyb były również łączone ze sobą metodą spawania). MIG z wypełnieniem powietrzem: Lista Zasad Budowlanych A 11.5.1/2 (DIN 1286-1) MIG wypełnione powietrzem z powłokami: Lista Zasad Budowlanych A 11.7 (DIN 1286-1) MIG wypełnione gazem z powłokami: Lista Zasad Budowlanych A 11.6 (DIN 1286-2) Odchyłka grubości zestawu szyb zespolonych (szyby łącznie z przestrzenią międzyszybową) : ± 1mm

Szyby niskoemisyjne

Szkło z bardzo cienką powłoką metaliczną (o grubości odpowiadającej kilku warstwom atomów), które przepuszcza promieniowanie o określonych długościach fali (przepuszczalność) i zatrzymuje większą część promieniowania cieplnego (odbicie).

Temperatura mięknięcia

Zakres temperatur, w którym leży punkt mięknięcia masy szklanej. Zwana również górną temperaturą odprężania szkła „Tg”. Tg szkła float wynosi około 520°C.

Topniki

Dodatki w zestawie szklarskim (soda, potaż), które obniżają temperaturę topienia zestawu.

Trawienie kwasami

patrz Trawienie

Trawienie matujące

patrz Trawienie

ÜKV

Skrót dla oszkleń pułapowych (z niem.: Überkopfverglasung)

Ultrafiolet

W skrócie UV. Krótkofalowy zakres promieniowania słonecznego.

Uszlachetnianie

patrz Uszlachetnianie powierzchni, zdobienie szkła.

Uszlachetnianie powierzchni

Dodatkowa obróbka powierzchni szkła płaskiego przez szlifowanie, trawienie, piaskowanie, wytwarzanie wzorów „mrożonych” i emaliowanie..

Uszlachetnianie szkła

Dodatkowa obróbka i przetwórstwo szkła w celu dostosowania go do określonych celów zastosowania.

Wartość „a”

Podaje ona, ile metrów sześciennych powietrza przenika w ciągu godziny przez spoinę o długości 1 metra przy różnicy ciśnień powietrza między wnętrzem a stroną atmosferyczną wynoszącej 10 Pa . (DIN 18055, Wyd.:1981-10 Okna; przepuszczalność spoin, szczelność przy uderzeniach deszczu i obciążenie mechaniczne; wymagania i badania).

Wartość „g”

- patrz współczynnik przepuszczalności energii całkowitej

Wartość „Rw”

Współczynnik Rw, ważony współczynnik izolacyjności akustycznej Rw wyraża zdolność elementu konstrukcyjnego do pochłaniania dźwięku. Nie uwzględnia się przy tym przenoszenia dźwięków przez bocznikujące elementy konstrukcyjne. [dB] Pozostałe współczynniki izolacyjności akustycznej: R'w; R'w,B: ważony współczynnik izolacyjności akustycznej łącznie z bocznikującymi elementami konstrukcyjnymi (wbudowane okno). Rw,P: ważony współczynnik izolacyjności akustycznej bez uwzględnienia wpływu bocznikujących elementów konstrukcyjnych zgodny z normą DIN 52210. W świadectwach badania określany jest również jako Rw. R'w,Res: Wypadkowy współczynnik izolacyjności akustycznej ściany łącznie z oknami, drzwiami, roletami, itd.

Wartość „U”

Współczynnik przenikania ciepła „U”, podaje ilość ciepła (W), która przechodzi przez metr kwadratowy (m²) powierzchni elementu konstrukcyjnego przy różnicy temperatur 1 K.
U = W/m² K.
Norma badania współczynnika „U” dla oszkleń (Uv): 52619 część 2
Współczynnik przenikania ciepła według normy DIN 4108.
Pomiar oporu płytowego: DIN 52612
Zależność od oporów cieplnych przejmowania 1/i i 1/a oraz oporu cieplnego przenikania 1/
Dawna nazwa: współczynnik przenikania ciepła „k”.

Waterfall

Specjalny rodzaj szlifowania krawędzi w kształcie odcinka koła

Wklęsły

Wyboczony do wewnątrz, zagłębiony

Woda kondensacyjna

Wilgoć (para wodna), która skrapla się z powietrza na zimnych elementach konstrukcyjnych (mostki termiczne), kiedy przekroczona zostaje wilgotność nasycenia. Występuje częściowo w przypadku szkieł termoizolacyjnych o wysokiej izolacyjności w okresach przejściowych (zaparowanie szyb zewnętrznych).

Współczynnik „b”

Współczynnik „b” zwany również „shading-coefficient”. Podaje on średnią przepuszczalność energii w odniesieniu do współczynnika przepuszczalności energii całkowitej (Wartość „g”) zwykłego szkła okiennego.
 

Współczynnik przenikania ciepła

patrz Wartość „U”.

Współczynnik przepuszczalności energii całkowitej

Wartość „g” według normy DIN 67 507: podaje, jaka część energii padającego na szybę promieniowania słonecznego (w zakresie długości fali 300 nm - 2500 nm) przedostaje się do wnętrza pomieszczenia. Składa się ona z promieniowania bezpośredniego ( ) oraz ciepła pochodzącego z nagrzanej szyby (q ) (wtórne oddawanie ciepła do wnętrza wskutek promieniowania długofalowego i konwekcji). Wartość współczynnika podawana jest w %. g = + q

Współczynnik rozszerzalności cieplnej

Symbol:  (szkło float (w zakresie temperatur 20 do 300°C): 9 x 10-3 mm/m K). Wyraża on zmianę długości przy ogrzaniu o 1°C. Oznacza to, że tafla szklana o długości 1 m rozszerza się o ok. 0,009 mm przy wzroście temperatury o 1 oK. Pomiar zgodnie z normą DIN 52 328.

Wypukły

Wyboczony do zewnątrz.

Wysokoogniotrwały

Pojęcie niedopuszczone już w chwili obecnej (pierwotnie zawarte w dawnej normie DIN 4102, wydanie 1972).

Wytrawianie

Atakowanie powierzchni szkła przez roztwory kwasu fluorowodorowego. Powstała w ten sposób powierzchnia szkła posiada matowy wygląd. Na skutek rozwinięcia powierzchni szkła zwiększona podatność na zabrudzenie.

Wytrzymałość na rozciąganie

Naprężenie rozciągające powodujące zniszczenie próbki, np. (naprężenie sigma przy zerwaniu próbki)

Wytrzymałość na ściskanie

Wytrzymałość na zgniatanie. Szkło float posiada wytrzymałość na ściskanie od 700 do 900 N/mm²

Wytrzymałość na zginanie

Wytrzymałość na zginanie oznacza wielkość naprężenia zginającego przy zniszczeniu (pęknięciu) próbki bB (Sigma).

Załamanie światła, nierównomierne

patrz anizotropia.

Zaprawa do szkła

Szybko zastygająca masa z tworzywa sztucznego, najczęściej dwuskładnikowa, do wypełniania szczelin między krawędziami otworów i trzpieniami mocowania punktowego w celu lepszego połączenia dociskowego i kształtowego.

Zejmowanie

Oszlifowanie ostrych brzegów (złagodzenie). Powierzchnia krawędzi pozostaje nieobrobiona.
patrz Obróbka krawędzi.

Zestaw

Mieszanka surowców szklarskich i stłuczki, z której wytapiane jest szkło płaskie.

Znak Ü

Znak Ü wyraża zgodność produktu z listą zasad budowlanych.
ÜZ: Świadectwo Zgodności wystawione przez akredytowaną placówkę kontrolną.
(Szyby zespolone wypełnione powietrzem, bez powłok)
ÜH: Deklaracja Zgodności producenta (Szyby zespolone wypełnione gazem, z powłokami lub bez powłok)
Znak Ü (certyfikat) musi zawierać następujące informacje:
1. Nazwa producenta
2. Podstawa potwierdzenia zgodności
a) skrótowe oznaczenie odpowiednich zasad technicznych oraz istotnych dla celu zastosowania właściwości produktu budowlanego,
b) oznaczenie dla ogólnego dopuszczenia nadzoru budowlanego w postaci symbolu „Z” i jego numeru,
c) oznaczenie dla ogólnego świadectwa badania przez nadzór budowlany w postaci symbolu „P”, oznaczenie placówki kontrolnej i numer świadectwa badania lub
d) oznaczenie „Zgoda w pojedynczym przypadku” oraz nazwa instytucji udzielającej zgody.
3. Logo lub oznaczenie placówki certyfikacyjnej, o ile jego załączenie jest wymagane.